Bà huyện thanh quan làm vợ quan tri phủ tại Thanh Hóa. Vốn xuất thân từ Hà Nội – là huyện Vĩnh Thuận, gần Tây Hồ xưa kia, bà theo chồng về trở thành bà huyện mang theo bao nỗi nhớ nhà và cái khí khái của một người văn hay chữ tốt.
Bởi vậy mà trong một lần qua đèo Ngang, tức cảnh sinh tình, bà làm bài thơ Qua đèo ngang đến hiện giờ vẫn còn được nhiều người biết đến và học thuộc lòng. Tính nghệ sĩ vốn sẵn có khiến tâm hồn bà bay bổng và giàu tình thương. Cũng chính vì vậy mà liên lụy đến nhiều người trong trò chơi.
Còn nhớ, khi ông huyện đi công tác vắng nhà, bà huyện ngồi xem tài liệu những sự vụ mà quan cần giải quyết. Trong đó có vụ cô Đào có chồng đi lính. Chồng cô được gửi tin đã hi sinh. Không lẽ để bóng hồng còn nằm lại một mình đơn côi? Bà huyện vốn tính tình nghệ sĩ, khi ấy nắm trong tay quyền sinh quyền sát, giống như đang trong tay canh bạc cuộc đời của một người chịu nhiều khổ đau u uẩn khao khát yêu thương, đánh bài thế nào giúp người ta bớt khổ, bớt cô đơn, bà phê chuẩn cho cô đào đi bước nữa.

trò chơi
Vậy mà không lâu sau anh chồng tưởng chừng chết vì chiến trận trở về. Thấy vợ mình đã thuộc về người khác, không chịu được, anh tới kiện quan huyện khiến ông mất chức. Từ đó hai vợ chồng lại dời Thanh hóa về lại Hà nội tiếp tục cuộc sống.
Câu chuyện thú vị này được kể lại cho tới tận bây giờ. Nó là hiện thân cho cái khí khái của bậc nữ nhân. Chỉ có người nữ mới hiểu được người nữ, họ cần gì, khát khao gì để đưa ra một quyết định mạnh mẽ, dũng cảm mà đầy tình thương như thế.